Alaska, 1867’de Rusya’dan 7,2 milyon dolara satıldığından beri birinci defa bu ölçekte bir diplomatik buluşmaya sahne oluyor. ABD Başkanı Donald Trump, “Bugün ateşkes görmek istiyorum” derken, Ukrayna lideri Zelenskiy “Rusya savaşı sona erdirmeli” davetinde bulundu. İngiliz basını, Trump’ın Putin’e az toprak elementleri üzerinden pazarlık yapabileceğini tez etti.
Zirve öncesinde Rus Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov’un “CCCP” (SSCB) yazılı sweatshirt ile Alaska’ya inmesi, toplumsal medyada geniş yankı uyandırdı ve Soğuk Savaş göndermesi olarak yorumlandı.
Görüşmede iki başkanın evvel baş başa görüşeceği akabinde heyetler ortası toplantılara her iki taraftan beşer üst seviye isim katılacağı bildirildi.
‘ATEŞKES GÖRMEK İSTİYORUM’
Başkan Trump, Putin ile görüşmek üzere yolda olduğunu, görüşmenin yeterli geçeceğini düşündüğünü belirtti.Görüşmede bir uyuşmazlık yaşanması ihtimalini de pahalandıran Trump, “Eğer işler yolunda gitmezse süratle meskene dönerim. Çekip giderim.” dedi.Trump ‘Bugün ateşkes görmek istiyorum. Şayet ateşkes olmazse keyifli olmayacağım.’ açıklamasında bulundu.
TRUMP ALASKA’YA KARMA BİR HEYET GETİRDİ, UKRAYNA UZMANI YOK
Alaska seyahatinde, ABD liderine çoğunlukla iş ve ticaret uzmanlarından oluşan bir küme yetkili eşlik ediyor ve görünürde hiçbir Ukrayna uzmanı yok.
ABD Hazine Bakanı Scott Bessent, Ticaret Bakanı Howard Lutnick ve Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Trump’ın Alaska uçuşuna katıldı.
Trump’a ayrıyeten Air Force One’da CIA Yöneticisi John Ratcliffe ve Genelkurmay Başkanı Susie Wiles da dahil olmak üzere üst seviye Beyaz Saray yardımcıları eşlik etti.
Ratcliffe, Trump’ın birinci periyodunda Ulusal İstihbarat Yöneticisi olarak vazife yapmıştı ve Trump’ın Oval Ofis’teki koltuğu Hillary Clinton’dan kıl hissesi galip geldiği 2016 ABD başkanlık seçimlerinde Kremlin’in berbat niyetli bir tesir kampanyası yürüttüğü tezlerinin en önde gelen eleştirmenlerinden biriydi.
Orta Doğu temsilcisi Steve Witkoff ve Trump’ın protokol şefi olarak vazife yapan eski Fox News yorumcusu Monica Crowley de seyahate katıldı.
‘YARIN AVRUPA’DA GÜN HERKES İÇİN ERKEN BAŞLAYACAK’
Zelenskiy, paylaştığı manzaralı iletide, Trump ve Putin ortasında Alaska’da yapılacak toplantı hakkında değerlendirmelerde bulundu. ABD’ye güvendiklerini kaydeden Zelenskiy, “Herkesin, savaşın adil bir biçimde sona ermesine muhtaçlığı var. Ukrayna, savaşı sona erdirmek için olabildiğince üretken bir formda çalışmaya hazır ve Amerika’nın güçlü tavrına güveniyoruz.” dedi.Zelenskiy, Rusya’nın savaşı sona erdirmesi gerektiğini tabir ederek, kelamlarını şöyle sürdürdü:”Alaska ile saat farkımız 11’dir. Bu yüzden yarın Avrupa’daki herkes için gün erken başlayacak. Gereken görüşmelere hazırlanıyoruz. Rusya, kendi başlattığı ve yıllarca süren savaşı sona erdirmeli. Cinayetlerin sona ermesi kaide. Önderler toplantısı kural. En azından Ukrayna, Amerika ve Rus tarafı ve tesirli tahlillerin mümkün olduğu format budur. Güvenlik garantileri koşul.”Zelenskiy ayrıyeten kalıcı bir barışın sağlanması gerektiğini vurguladı.
UKRAYNA İSMİNE MÜZAKERE YAPMAYACAĞIM’
Trump uçakta gazetecilere yaptığı açıklamalara, “Ülkemize odaklanmak isterdim fakat bunu birçok hayatı kurtarmak için yapıyorum” dedi. Trump, ayrıyeten “Ukrayna ismine müzakere yapmak üzere burada değilim” tabirlerini kullandı.
‘PUTİN, ÖLDÜRMENİN GÜÇLENDİRDİĞİNİ DÜŞÜNÜYOR’
Trump, Putin savaşın bitirilmesine razı olmazsa Rusya’nın karşılaşacağı sonuçların caydırıcı olacağını belirtti ve muhtemel ekonomik yaptırımlarla ilgili “Evet, çok önemli olacak” dedi.Trump, gazetecilerin tepe öncesi Rusya’nın ataklarını artırdığı tarafındaki sorusu üzerine Putin’in daha fazla vefatla güçlendiğini düşündüğünü lakin bunun onu aslında zayıflattığını söyledi.
ÖNCE BAŞ BAŞA GÖRÜŞECEKLER
Rusya Devlet Lider Yardımcısı Yuri Uşakov tarafından verilen ilgiye nazaran görüşmeler iki önderin baş başa görüşmesiyle başlayacak ve akabinde her iki taraftan da beşer temsilcinin iştirakiyle heyetler ortası toplantılar yapılacak.
Rus heyetinde, Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Savunma Bakanı Andrey Belousov, Maliye Bakanı Anton Siluanov ile Rusya Direkt Yatırımlar Fonu (RDIF) Başkanı Kirill Dmitriyev bulunuyor. ABD heyetinde ise Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Hazine Bakanı Scott Bessent, Ticaret Bakanı Howard Lutnick, CIA Yöneticisi John Ratcliffe, Beyaz Saray Özel Kalem Müdürü Susie Wiles bulunuyor.
RUSYA ALASKA’YI ABD’YE SATMIŞTI…
Alaska, 1732’de Rusya tarafından keşfedilmiş, 1867’de Çarlık Rusya’sı tarafından ABD’ye satılmıştı. Bu da Alaska’nın pozisyonuna tarihi tepe için öteki bir mana katıyor.Tarihi kayıtlara nazaran Amerika Rusya’dan Alaska’yı 7.2 milyon dolara aldı. Alınan toplam alan 1 milyon 518 bin 800 kilometrekare. Yani ABD Alaska’da dönüm başına yaklaşık 1.92 sent ödemiş. 1867’de 1 ABD Doları, 2025’te yaklaşık 21.72 ABD Doları’na muadil. 1867’de 7.2 milyon doların bugün yaklaşık 154 milyon dolar ediyor ve 1867’de dönüm başına ödenen 1.92 sent, 2025’in parasıyla yaklaşık 41.7 sent ediyor.
TRUMP-PUTİN GÖRÜŞMESİ ÖNCESİNDE RUSYA’NIN UKRAYNA GENELİNDE DÜZENLEDİĞİ AKINLARDA EN AZ 7 KİŞİ ÖLDÜ
Donald Trump ve Vladimir Putin ortasında Alaska’da yapılacak yüksek riskli barış doruğu öncesinde Rusya’nın atakları Ukrayna’da en az yedi sivilin vefatına ve 17 kişinin yaralanmasına neden oldu.
Ukrayna Hava Kuvvetleri’ne nazaran cuma günü Rusya bir gecede yaklaşık 100 insansız hava aracı ve füze fırlatırken, hava savunma sistemleri insansız hava araçlarının 63’üne müdahale etti.
Harkov bölgesinde dört, Donetsk’te iki ve Herson’da bir kişi hayatını kaybetti. Ülke genelinde ortalarında bir çocuğun da bulunduğu 17 kişi yaralanırken, konutlarda, bir okulda ve öteki sivil altyapıda geniş çaplı hasar meydana geldiği bildirildi.
Rusya, son aylarda değerli ölçüde ağırlaşan hava ataklarında Ukrayna kentlerini maksat alıyor.
