University College London’dan bilim insanları, yeni doğan bebeklerin ağrıya verdiği karşılıkların daha evvelden düşünüldüğünden çok daha karmaşık ve farklı olduğunu gösteren çarpıcı bir araştırma yayınladı. Çalışma, bebeklerin fizikî olarak ağrıyı hissedebildiğini lakin bu tecrübesi duygusal ya da anlamsal olarak tam manasıyla işleyemediklerini ortaya koydu.
BEYİNDEKİ ACI AĞI FARKLI EVRELERDE OLGUNLAŞIYOR
Çalışmayı yürüten Profesör Lorenzo Fabrizi, “Ağrı, fizikî, duygusal ve bilişsel boyutları olan karmaşık bir tecrübedir. Lakin yeni doğan bebeklerin beynindeki ağrı sürece ağı şimdi tam gelişmemiştir” diyor.
370’ten fazla prematüre ve tam vaktinde doğmuş bebek üzerinden elde edilen ileri seviye MRI dataları, beyindeki ‘ağrı konnektomu’ ismi verilen ağın farklı bölgelerinin vakitle nasıl geliştiğini gösterdi.
Araştırmacılar ağrının üç ana bileşenine odaklandı:
- Duyusal-ayırt edici (nerede ve ne kadar şiddette),
- Duygusal-motivatif (rahatsızlık hissi),
- Bilişsel-değerlendirici (anlamlandırma ve yorumlama).
Araştırmaya nazaran, duyusal ağ yaklaşık 34-36. gebelik haftasında yetişkin düzeyine yaklaşıyor. Duygusal ağ 36-38. haftalarda devreye girerken, anlamlandırma ve yorumlama kapasitesi 42. haftanın ötesine sarkıyor.
PREMATÜRE BEBEKLER AĞRIYA ALIŞAMIYOR
Bu bulgular, tıpkı takımın 2023 yılında yayınladığı bir öteki çalışmayla da uyumlu. O çalışma, prematüre bebeklerin tekrar eden tıbbi müdahalelere karşı alışkanlık geliş(tir)emediğini ortaya koymuştu. Yani beyinleri, ağrıya maruz kalma sürecine adapte olamıyordu.
Yeni araştırma, bu durumu açıklayan nörolojik altyapıyı da ortaya koyuyor. Şimdi gelişmemiş duygusal ve bilişsel ağlar nedeniyle prematüre bebekler tıpkı ağrıyı tekraren, her kezinde güya birinci sefermiş üzere hissediyor.
