Evrakların saklılığı kaldırıldı: ABD-Rusya ortasında ‘Usame bin Ladin’ diplomasisi
ABD’nin eski Başkanı Bill Clinton’ın, 2000 yılında Kremlin’de yapılan birinci zirvede Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e terör örgütü El Kaide lideri Usame bin Ladin’e karşı ortak çaba önerdiği ortaya çıktı.
Gizliliği kaldırılan tutanaklar, Washington ile Moskova ortasında “teröre karşı koordineli strateji” davetini gözler önüne serdi.
4 Haziran 2000’de Kremlin’de yapılan görüşmenin tutanakları, George Washington Üniversitesi’ne bağlı Ulusal Güvenlik Arşivi’nin açtığı bilgi edinme davası sonucunda kamuoyuna açıklandı.
Tutanaklara nazaran Clinton, Putin’e şu soruyu yöneltti:
“Ülkelerimiz ortasında, bilhassa Usame bin Ladin’e karşı, terörle mücadele iş birliği nasıl olur? Koordineli bir strateji geliştirmeliyiz.”
Putin ise o devirde Kuzey Kafkasya’da İslamcı isyanlarla gayret ettiklerini belirterek, “Ortak bir cephe gerekli” tabirlerini kullandı.
İki önderin görüşmesinde Rusya’nın NATO ile ilgileri de konuşuldu. Clinton, ittifakın doğuya genişlemesinin Moskova’da bir “sorun” olarak algılandığını kabul etti.
Putin ise, “Rusya ile NATO ortasında tam ölçekli alakalar kurulmalı” dedi.
11 EYLÜL SONRASI YAKINLAŞMA
2001’deki 11 Eylül ataklarının akabinde Washington ve Moskova, radikal İslamcılara karşı yakın iş birliği yaptı ve ortak çalışma kümeleri kurdu.
Ancak, ABD’nin askeri müdahalelere yönelmesiyle alakalar gerildi.
Moskova, 2003’teki Irak işgalini memleketler arası hukukun ihlali olarak nitelendirip sert biçimde kınadı.
YAKIN PERİYOT İLİŞKİLER
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov bu yılın başında, “çifte standart uygulamayan tüm ülkelerle terörle çabada iş birliğine hazır olduklarını” açıkladı.
Ancak, Ukrayna savaşıyla birlikte ABD–Rusya bağları en düşük düzeye indi. 2022’den sonra iş birliği neredeyse sıfıra indi.
Buna rağmen, Donald Trump’ın ocak ayında başkanlık koltuğuna oturmasının akabinde taraflar yine temas kurmaya başladı.
Alaska’daki son dorukta Trump ve Putin, güç ve iktisat başta olmak üzere olası iş birliği alanlarını ele aldı.
