İmparatorların altın ipeği geri döndü: 2 bin yıl sonra tekrar hayat buldu
Bir vakitler sadece Roma imparatorlarının ve aristokratların giydiği, efsanelere husus olan “deniz ipeği” ya da bilinen ismiyle sea silk, 2000 yıl ortadan sonra bilimsel tekniklerle tekrar üretildi. Akdeniz’e has büyük bir deniz tarağı olan Pinna nobilis’in kayalara tutunmasını sağlayan “byssus” ipliklerinden elde edilen bu ipek, artık Koreli bilim insanları tarafından yine hayat buldu.
DENİZİN ALTIN LİFİ OLARAK BİLİNİYOR
Antik Yunan efsanesindeki “Altın Post”un ilham kaynağı olduğu düşünülen deniz ipeği, sırf hafif ve yumuşak yapısıyla değil, tıpkı vakitte solmayan altın parıltısıyla da dikkat çekiyordu. Lakin çevresel yıkım, kirlilik ve çok avlanma nedeniyle Pinna nobilis tipi bugün jenerasyonu tükenme tehlikesi altındaki canlılar ortasında yer alıyor ve avlanması yasak. Deniz ipeği üretimi ise neredeyse unutulmuş durumda.
ATIK GEREÇTEN SÜRDÜREBİLİR MODA HAMLESİ
Kore’nin Pohang Bilim ve Teknoloji Üniversitesi’nden Prof. Dr. Dong Soo Hwang ve grubu, deniz ipeğini tekrar üretmeyi başardı. Üstelik bu kere, kuşağı tükenmekte olan Pinna nobilis yerine, Güney Kore kıyılarında ticari olarak yetiştirilen Atrina pectinata tipinin “byssus” iplikleri kullanıldı. Bu ipliklerin hem kimyasal hem de fizikî açıdan deniz ipeğiyle benzeri olduğu keşfedildi.
ALTIN PARILTISININ SIRRI: YAPISAL RENKLENME
Yapılan tahliller, deniz ipeğinin altın renginin boya değil, ışığın nano yapılar üzerindeki yansıması sayesinde oluştuğunu ortaya koydu. Bu fenomen, kelebek kanatları ve sabun köpüklerindeki ışıltıya misal halde “yapısal renklenme” olarak biliniyor. Deniz ipeğinde, “photonin” isimli global proteinlerin katmanlaşarak ışığı yansıtmasıyla bu kalıcı renk elde ediliyor. Bu da kumaşın, boya kullanılmadan bile solmadan rengini koruyabilmesini sağlıyor.
